PRZEPŁYWam | Karolina Jaworska

otwarcie wystawy: 04.09 (piątek), godz. 18:00

wstęp wolny w dniu wernisażu

Czas trwania wystawy: 04.09–04.10.2026 r.

 

PRZEPŁYWam | Karolina Jaworska

kuratorka: Joanna Gwiazda

 

„Jako ciała wodne jednak przeciekamy niekiedy i kipimy, nasze granice są rzeczą sporną i nieustannie zagraża im przerwanie”. – Astrida Neimanis

 

Przepływ to stan nieustannej wymiany i współzależności. Nasze ciała, w większości wodne, niosą w sobie pamięć dawnych oceanów i rzek. To, co wewnątrz, przenika się z tym, co na zewnątrz. Granice okazują się iluzją – skóra czy ściany galerii nie stanowią barier dla krążących w ekosystemie płynów i energii. Każdy gest rezonuje. To, co wprawiamy w ruch, ostatecznie powraca, przypominając o naszej odpowiedzialności za całość.

Wystawa „PRZEPŁYWam” Karoliny Jaworskiej w Galerii Wozownia to sensoryczny i konceptualny manifest wpisujący się w założenia błękitnej humanistyki. Zaprasza nas do porzucenia suchego, lądowego sposobu myślenia na rzecz perspektywy wodnej – płynnej, współzależnej i przekraczającej granice gatunkowe. Wyrasta bezpośrednio z osobistego doświadczenia artystki-pływaczki, której ciało staje się laboratorium hydro-relacji, a przestrzeń galerii – żywym ekosystemem wymiany. Tytułowe „PRZEPŁYWam” to intymna deklaracja obecności w żywiole, a zarazem zaproszenie odbiorcy do wspólnego ruchu.

Punktem wyjścia dla autorki stały się pojęcia osmozy komórkowej i hydrociała (hydrobody).  Poprzez artystyczną transpozycję języka biologii Karolina Jaworska przypomina, że jesteśmy integralną częścią Natury.

Dla artystki-pływaczki woda jest żywiołem wymagającym głębokiego czucia, przedłużeniem jej wnętrza i lustrem emocji. Jej skóra nie działa już jak mur. Staje się półprzepuszczalną membraną, aktywną powłoką, która nieustannie zbiera i oddaje to, co wewnętrzne i zewnętrzne. Również na poziomie komórkowym dochodzi do osmozy, czyli nieustannego wyrównywania stężeń i mieszania płynów ustrojowych z otoczeniem. W tym procesie następuje radykalne rozpuszczanie sztywnego „ja”. Zgodnie z myślą Astridy Neimanis, granice ludzkiego organizmu okazują się rzeczą sporną. Zanika antropocentryczny podział na to, co wewnętrzne (ludzkie, intymne) i zewnętrzne (naturalne, rzeczne czy basenowe). Zanurzenie staje się aktem głębokiego zaufania, w którym tętno i oddech sportsmenki „przeciekają” do środowiska, synchronizując się z ciśnieniem i gęstością otaczającej ją wody.

 Architektura basenu materializuje to wodne doświadczenie w samej tkance galerii, angażując zmysły odbiorcy i wyrywając go z nawyków typowych dla „suchych” przestrzeni. Niebieskie światło i wodne refleksy dynamicznie rozlewają się po sali Archiwum, wywołując złudzenie, że ściany optycznie falują, tracą architektoniczną sztywność i zaczynają pulsować w rytm wody. Tę wizualną płynność środowiska basenowego równoważy i uziemia kamienny grys wysypany na podłogę. Chrzęst kamieni pod stopami wymusza uważny, powolny ruch, który potęguje fizyczne odczucie brodzenia. Dźwięk ten zakłóca ciszę, zmieniając widza w aktywnego uczestnika instalacji

Najbardziej radykalnym gestem wystawy jest przekształcenie jej w błękitny ekosystem wymiany, inspirowany mechaniką targowiska. Koncept tradycyjnego ryneczku funkcjonuje tu jako metafora naturalnego obiegu materii. W tej specyficznej ekonomii woda nigdy nie zatrzymuje się na stałe – krąży, paruje, skrapla się i zasila kolejne organizmy. Galeria zamienia się w przestrzeń cyrkulacji darów natury i płodów ziemi, uruchamiając proces głębokiej ludzkiej osmozy. Społeczność działa jak komórki w żywej tkance, przez którą nieustannie kipią płyny i energie. Ludzie wymieniają się dobrami, słowami i emocjami, podtrzymując wspólny krwiobieg. W ten sposób indywidualne doświadczenie pływaczki ustępuje miejsca wspólnotowej wymianie. Powstaje kolektywny prąd, w którym każdy odbiorca zasila i transformuje całe wydarzenie. Dary natury nie należą tu do nikogo na stałe – pozostają w ruchu, by zasilać kolejne organizmy. 

 

Częstuj się swobodnie: Każdy z Was może brać produkty z wystawy wedle własnego zapotrzebowania, intuicji i chęci.

Zapakuj dar: Obok produktów znajdziesz przygotowane dla Ciebie płócienne torby. Śmiało weź jedną z nich, spakuj wybrane plony i zabierz je ze sobą do domu.

Wchodząc w ten proces, stajesz się częścią ludzkiej osmozy. Przenosisz energię i materię tej wystawy dalej w świat.

 

Karolina Jaworska jest artystką wizualną, edukatorką artystyczną i instruktorką pływania, mieszkającą w Toruniu, pochodzi z Kwidzyna. Dyplom z wyróżnieniem uzyskała na Wydziale Sztuk Pięknych Uniwersytetu Mikołaja Kopernika w Toruniu na kierunku Sztuka Mediów i Edukacja Wizualna, ze specjalizacją Rysunek Mediów. Ukończyła również Arteterapię na Wyższej Szkole Nauk o Zdrowiu w Bydgoszczy. W realizacjach artystycznych działa intermedialnie. Chętnie sięga po naturalne materiały oraz elementy pochodzące z upcyclingu. Jej twórczość bazuje na zainteresowaniu relacją człowieka z naturą oraz zagadnieniu przynależności kulturowej. Artystkę inspiruje powrót do korzeni, zgłębia tajniki tradycyjnego rzemiosła. Sięgając do kontekstów przeszłości, poszukuje w nich lepszego zrozumienia współczesności i zachodzących w niej przemian. Współpracuje z podmiotami działającymi na rzecz ochrony środowiska, prowadząc warsztaty artystyczne oraz realizując projekty łączące twórczość z refleksją nad środowiskiem.

 

Joanna Gwiazda – kuratorka i prezeska Fundacji JMS. Swoje doświadczenie zawodowe kształtowała w Galerii Sztuki Wozownia, gdzie współtworzyła program wystawienniczy i odpowiadała za organizację kluczowych ekspozycji. Jako praktyk prowadzi zajęcia z kuratorstwa na Wydziale Sztuk Pięknych UMK. Obecnie realizuje autorskie projekty kuratorskie oraz kieruje Fundacją JMS, dedykując swoją aktywność tworzeniu kolekcji sztuki oraz szeroko pojętemu mecenatowi sztuki.

 

wróć